🥅Netbol kuralları

Netbol, basketboldan doğan ve yedişer kişilik takımların üçe bölünmüş bir sahada oynadığı hızlı bir pas sporudur. Her mevki belirli bölgelerle sınırlıdır, topla koşmak ve top sürmek yasaktır, her yakalayıştan sonra pas ya da atış için üç saniyelik geri sayım başlar. Yalnızca iki hücum mevkii, arkalığı olmayan bir çemberin önündeki yarım daireden sayı atabilir. Avustralya, Yeni Zelanda, İngiltere, Jamaika ve Güney Afrika gibi Commonwealth ülkelerinde köklü olan bu spor, 70'ten fazla üye ülkesiyle World Netball tarafından yönetilir.

Topu rakibin çemberinden yukarıdan aşağı geçirerek rakipten daha çok sayı atmak ve karşı takıma net atış şansı vermemek. Yalnızca Goal Shooter ve Goal Attack atış yapabildiği için her sayı, topu gol yarım dairesine taşıyan hızlı ve isabetli paslarla kurulur.

• •Takım başına yedi oyuncu; her oyuncu mevkiinin baş harflerini taşır ve yalnızca o mevkiye ayrılan bölgelerde bulunabilir; bir takımın sahada en az beş oyuncusu, bunlardan biri de Centre olmalıdır.
• •Top sürmek ve topla koşmak yasaktır: top yalnızca takım arkadaşları arasındaki paslarla ilerler.
• •Topu yakaladıktan sonra üç saniye içinde bırakın; ister pas verin ister atış yapın.
• •Yalnızca Goal Shooter (GS) ve Goal Attack (GA) atış yapabilir; bu da yalnızca çizgisi dâhil gol yarım dairesinin içinden mümkündür.
• •Ayak oyunu: indiğiniz ayağın üzerinde dönebilir, diğeriyle adım atabilirsiniz; ancak kaldırdığınız iniş ayağını yere yeniden basmadan önce topu bırakmalısınız.
• •Topu tutan oyuncuya müdahale etmek için savunmacı, topu tutanın iniş ayağından yerden ölçülen en az 0,9 m mesafede durmalıdır.
• •Temas yalnızca oyunu etkilediğinde cezalandırılır — topun düşürülmesi, pasın ya da atışın bozulması, rakibin haksız yere yerinden oynatılması; rastlantısal temasta oyun devam eder.
• •Her pasta, atan ile alan arasında rakibin araya girebileceği bir boşluk kalmalıdır — elden ele verme yoktur — ve hiçbir pas bir bölgenin tamamını değmeden geçemez.
• •Her çeyrek ve her sayıdan sonraki başlangıç, iki Centre'ın sırayla kullandığı merkez pasıyla yapılır; düdük çalmadan başka hiçbir oyuncu orta bölgeye giremez.
• •Top saha dışına çıkarsa, ona en son dokunmayan takım yan çizgi atışıyla oyunu yeniden başlatır.

Atış nereden yapılırsa yapılsın her gol bir sayıdır. Yalnızca Goal Shooter ve Goal Attack sayı yapabilir; atışın tamamı, çizgisi dâhil gol çemberinin içinden yapılmış olmalıdır. Atıcının üç saniyesi vardır, ayak kuralına uymak zorundadır ve atış sırasında çemberin dışına basamaz. 380 mm'lik çemberin arkasında panya bulunmadığından top yukarıdan girmeli ve aşağıya tamamen düşmelidir; savunmacıya çarpıp yön değiştirse de içeri düşen atış geçerlidir. Savunmacılar gol direğini sallayamaz, top çembere doğru düşerken de topa dokunamaz. Resmî Fast5 türünde atışlar, atıcının durduğu bölgeye göre bir, iki ya da üç sayı değerindedir ve her çeyreğin son 90 saniyesinde bütün goller ikiye katlanır.

Uluslararası bir maç, 15'er dakika oyun süreli dört çeyrekten oluşur; takımlar her çeyrekte saha değiştirir. Birinci ve üçüncü çeyreklerden sonra molalar 4 dakika, devre arası 12 dakikadır (organizatörle takımlar anlaşırsa 8 dakika). 2024 basımının 21. maddesi bu sürelerin diğer seviyelerde uyarlanmasına açıkça izin verir; okul ve yerel düzeydeki maçlar çoğu zaman daha kısadır. World Netball ayrıca televizyona uygun kısa format Fast5'i de kurallaştırmıştır: taraf başına beş oyuncu, 6'şar dakikalık dört çeyrek, serbest oyuncu değişikliği, çok sayılı atış bölgeleri ve dönüşümlü olmak yerine az önce gol yiyen takıma verilen merkez pası.

Dört çeyrek sonunda daha çok gol atan takım kazanır. Müsabaka bir galip gerektiriyorsa ve skor eşitse, 4 dakikalık bir aradan sonra uzatmaya gidilir: en fazla 7'şer dakikalık iki devre, aralarında bir dakikalık saha değişimi. Eşitlik sürerse, bir takım iki gol öne geçene kadar oyun devam eder. Fast5'te eşitliği önce bir dakikalık ek süre, sonra altın gol bozar.