⚾กติกาเบสบอล / ซอฟต์บอล

เบสบอล (baseball) และซอฟต์บอล (softball) เป็นกีฬาที่ใช้ไม้ตีและลูกบอล แข่งขันกันระหว่างสองทีม ทีมละ 9 คน (เบสบอล) หรือ 9 ถึง 10 คน (ซอฟต์บอล) ซึ่งผลัดกันเป็นฝ่ายรับ (อยู่ในสนาม) และฝ่ายรุก (เป็นฝ่ายตี) ทีมที่เป็นฝ่ายตีพยายามทำคะแนนที่เรียกว่า "รัน" (runs) ด้วยการส่งผู้ตีของตนวิ่งรอบเบสทั้งสี่ ขณะที่ฝ่ายรับพยายามจับให้ออก (เอาต์) ครบ 3 ครั้ง เพื่อจะได้เปลี่ยนมาเป็นฝ่ายตีบ้าง ซอฟต์บอลเป็นกีฬาที่แตกแขนงมาจากเบสบอล เล่นในสนามที่เล็กกว่าและขว้างลูกแบบใต้มือ

ทำคะแนน ("รัน") ให้ได้มากกว่าคู่แข่ง หนึ่งรันจะถูกบันทึกทุกครั้งที่ผู้เล่นของทีมฝ่ายตีแตะเบสที่หนึ่ง เบสที่สอง และเบสที่สาม ตามลำดับอย่างถูกกติกา แล้วกลับมาถึงโฮมเพลตก่อนที่การเอาต์ครบสามครั้งจะยุติรอบการตีของทีมนั้น

• •สองทีมผลัดกัน: ทีมหนึ่งเป็นฝ่ายตี (ฝ่ายรุก) อีกทีมเป็นฝ่ายรับอยู่ในสนาม
• •พิตเชอร์ (pitcher) ขว้างลูกไปยังผู้ตี ในเบสบอลขว้างแบบเหนือไหล่ ส่วนในซอฟต์บอลต้องขว้างแบบใต้มือ
• •ผู้ตีโดนสไตรก์ได้ 3 ครั้งก่อนจะถูกเอาต์ และหากได้ "บอล" 4 ลูก (ลูกที่ขว้างออกนอกโซนสไตรก์) จะได้เดินไปเบสฟรี (base on balls)
• •หลังจากตีลูกลงสนามแล้ว ผู้ตีจะกลายเป็นผู้วิ่ง (runner) และพยายามไปให้ถึงเบสที่หนึ่งเป็นอย่างน้อย
• •ฝ่ายรับจับผู้วิ่งให้ออกได้ด้วยการรับลูกลอยก่อนตกพื้น การแตะเบสเป้าหมายก่อนที่ผู้วิ่งจะไปถึง (ฟอร์ซเอาต์/force out) หรือการใช้ลูกแตะตัวผู้วิ่ง
• •การเอาต์ครบ 3 ครั้งทำให้จบครึ่งอินนิ่ง จากนั้นทั้งสองทีมจึงสลับบทบาทกัน
• •การแข่งขันเบสบอลมี 9 อินนิ่ง ส่วนซอฟต์บอลมี 7 อินนิ่ง

หน่วยการทำคะแนนคือรัน หนึ่งรันเกิดขึ้นเมื่อผู้วิ่งเคลื่อนที่ไปตามลำดับถึงเบสที่หนึ่ง เบสที่สอง และเบสที่สาม แล้วแตะโฮมเพลต โดยไม่ถูกจับออกและต้องก่อนการเอาต์ครั้งที่สามของอินนิ่งนั้น ผู้วิ่งหลายคนอาจทำรันได้ในการเล่นจังหวะเดียว ส่วนโฮมรันที่ตีออกนอกสนามทำให้ทั้งผู้ตีและผู้วิ่งทุกคนที่อยู่บนเบสทำรันได้ทั้งหมด หากการเอาต์ครั้งที่สามเป็นฟอร์ซเอาต์ (หรือผู้ตีที่กลายเป็นผู้วิ่งถูกเอาต์ก่อนถึงเบสที่หนึ่ง) จะไม่มีรันใดถูกนับในจังหวะนั้น แม้ผู้วิ่งจะข้ามโฮมเพลตไปก่อนการเอาต์ก็ตาม

เบสบอล: 9 อินนิ่ง แต่ละอินนิ่งแบ่งเป็นครึ่งบน (ทีมเยือนเป็นฝ่ายตี) และครึ่งล่าง (ทีมเหย้าเป็นฝ่ายตี) ซอฟต์บอล: 7 อินนิ่ง ด้วยหลักการเดียวกัน หากคะแนนเสมอกันเมื่อจบเวลาปกติ จะเล่นอินนิ่งพิเศษ (extra innings) ต่อไปจนกว่าจะตัดสินผลเสมอได้ หลายรายการใช้กติกานำห่าง ("mercy rule") ที่ยุติการแข่งขันหากทีมหนึ่งนำห่างมาก (เช่น 10 รัน) เมื่อผ่านจำนวนอินนิ่งที่กำหนดไปแล้ว

ทีมที่ทำรันได้มากที่สุดเมื่อจบจำนวนอินนิ่งตามที่กำหนดเป็นผู้ชนะ ในการแข่งขันอย่างเป็นทางการไม่มีผลเสมอ: หากคะแนนเท่ากันหลังจบ 9 อินนิ่ง (เบสบอล) หรือ 7 อินนิ่ง (ซอฟต์บอล) จะเล่นอินนิ่งพิเศษต่อไปจนกว่าจะมีทีมใดนำเมื่อจบอินนิ่งอย่างสมบูรณ์ ทั้งนี้กติกานำห่างอาจตัดสินให้ชนะได้ก่อนกำหนด